Natuur onder de loep: vlinders

Zoetermeer - In deze rubriek schrijven kenners over de natuur in Zoetermeer. Deze week een bijdrage van insectenliefhebber Rob Schouten, over de achteruitgang van vlinders.

Hoe gaat het met de vlinders?
De Vlinderstichting heeft weer een vlinderbalans uitgebracht, over 2025. Conclusie: zoals in de vorige jaren neemt het aantal vlinders (en andere insecten) ook in 2025 weer af.

In heel Nederland worden door zo’n 2500 vrijwilligers op vaste routes o.a. vlinders geteld. In Zoetermeer tellen een aantal liefhebbers in het Westerpark elke week van april tot oktober vlinders en hommels. Door al die tellingen in Nederland kan de Vlinderstichting berekenen hoe het met de vlinders in Nederland gesteld is. De resultaten zijn niet best. Tussen 1992 en 2025 zijn de aantallen dagvlinders meer dan gehalveerd; 2025 is het twaalfde jaar op rij dat niet allen zeldzame, maar ook algemene soorten steeds minder werden waargenomen.

En dat heeft natuurlijk ook gevolgen voor andere dieren. Minder vlinders betekent bijvoorbeeld minder rupsen, en minder rupsen betekent minder voedsel voor vogels om hun jongen te voeden. Het aantal vogels dat van insecten leeft neemt dus ook af.

Er zijn een paar vlinders waar het, ook in Zoetermeer, goed mee gaat. De meest opvallende is het oranjetipje, waarvan de rupsen leven op de pinksterbloem en look-zonder-look. Wat kunnen we aan deze negatieve trend doen? Het zal niet makkelijk zijn om de problemen met stikstof, verdroging en vervuiling (pesticiden, maar ook lichtvervuiling) terug te dringen. Dat heeft ‘Den Haag’ de afgelopen jaren wel bewezen. Maar in Zoetermeer kan de gemeente zorgen voor bloemrijke bermen, rijk begroeide oevers en goed maaibeheer. Wijzelf kunnen in onze tuinen natuurlijk door het hele jaar zorgen voor insectenvriendelijke planten; maar dan wel biologische planten, die zonder gif zijn opgekweekt!