Onjuiste conclusies over huisartsentekort

Zoetermeer - Het artikel in De Volkskrant van dinsdag over patiëntenstops bij huisartsenpraktijken wekt de indruk dat regio’s met veel ‘gesloten’ praktijken kampen met het grootste huisartsentekort. Het artikel stelt: “In de regio Zoetermeer zijn de problemen het nijpendst: 61,5% procent van de huisartspraktijken neemt momenteel geen nieuwe patiënten aan”.”Dat percentage klopt, maar de stelling dat daarom het huisartsentekort in Zoetermeer het nijpendst is, raakt kant noch wal. Het tegendeel is namelijk waar: in werkelijkheid is er in Zoetermeer namelijk juist helemaal geen huisartsentekort”, aldus André Louwen, Voorzitter Raad van Bestuur van EerstelijnsZorg Zoetermeer.

In Zoetermeer heeft iedere inwoner een eigen huisarts of kan zich inschrijven bij een huisarts in de eigen wijk. Het percentage van 61,5% zegt alleen dat patiënten zich bij ongeveer 33 van de 54 huisartspraktijken Zoetermeer niet kunnen inschrijven. Dat betekent dus omgekeerd: bij 21 wel. 

“Dat biedt een riante keuzevrijheid. In werkelijkheid is die keuzevrijheid minder riant, omdat veel huisartspraktijken die open zijn voor nieuwe inschrijvingen, alleen patiënten uit de eigen wijk aannemen. Maar dat duiden wij positief omdat de samenwerking van huisartsen met andere zorgverleners op wijkniveau wordt georganiseerd en daarmee kwaliteit van zorg bevorderd wordt”, aldus Louwen. “Dat veel huisartsenpraktijken niet openstaan voor nieuwe inschrijvingen zien wij ook als een positief fenomeen. Dit fenomeen heeft namelijk als betekenis dat de huisarts een goede balans ervaart tussen zijn inkomen en de werkdruk in zijn praktijk.” 

De druk op de huisartsenzorg neemt overal in Nederland toe, ook in Zoetermeer. Praktijken hebben te maken met personeelstekorten, toenemende administratieve lasten, huisvestingsproblemen, complexere zorgvragen en een groeiend aantal deeltijdwerkende huisartsen. “Een (tijdelijke) patiëntenstop is daarom vaak een noodzakelijke maatregel om rust te creëren binnen de praktijken en veilige en goede zorg te kunnen blijven leveren aan de ingeschreven patiënten. Door de hechte en nauwe samenwerking tussen huisartsen in Zoetermeer is het mogelijk gebleken om de afspraak te maken dat in elke wijk in Zoetermeer bij voorkeur twee, maar tenminste één huisartspraktijk open is voor nieuwe inschrijvingen”, zegt André Louwen.

De zorginstelling EerstelijnsZorg Zoetermeer zorgt er in samenwerking met de Huisartsen Vereniging Zoetermeer e.o. voor dat, als deze afspraak onder druk komt, dat dan een nieuwe huisartsenpraktijk wordt opgericht. Het huisartsentekort zou dan ook niet moeten worden afgemeten aan het aantal praktijken dat formeel ‘open’ of ‘gesloten’ is, maar aan het aantal mensen dat daadwerkelijk geen huisarts kan vinden in de eigen wijk of stad. Er is geen sprake van een paradox dat er in Zoetermeer minder praktijken open zijn dan in de rest van Nederland, terwijl het aantal patiënten zonder huisarts dichtbij nul ligt. Deze twee gegevens liggen juist in elkaars verlengde.
EerstelijnsZorg Zoetermeer zet zich ervoor in om huisartsen en andere eerstelijnszorgprofessionals zo goed mogelijk te ondersteunen, zodat zij hun tijd en energie kunnen richten op waar het werkelijk om draait: het verlenen van goede zorg aan patiënten. Door administratieve, organisatorische en facilitaire lasten van de huisartsen te verlichten, draagt EerstelijnsZorg Zoetermeer bij aan toegankelijke en toekomstbestendige huisartsenzorg. Want het echte probleem is structureel: de toenemende zorgvraag en tekortschietende randvoorwaarden waaronder huisartsen hun werk moeten doen. Niet het aantal ‘gesloten deuren’ moet in de discussie over het huisartsentekort centraal staan, maar de vraag wat nodig is om de huisartsenzorg duurzaam toegankelijk te houden. Op die vraag is in Zoetermeer een beter antwoord gevonden dan in verreweg de meeste andere regio’s in Nederland.