“Vrijheid van denken dankzij Willem van Oranje”

Regio - “Zonder Willem van Oranje had dit land niet bestaan”, aldus regisseur Theu Boermans. Met de cast is hij op dit moment druk aan het repeteren voor de musical ‘Willem van Oranje’. Deze gaat het komende jaar in première in het speciaal voor deze musical gebouwde theater in Delft.

Boermans vindt het erg spannend om in het leven van Willem van Oranje te duiken. Een persoon die heel belangrijk is geweest voor Nederland. En dat Willem zich zo fel keerde tegen de Spaanse overheersing was volgens Boermans echt niet vanzelfsprekend. “Hij is geboren in een bevoorrecht protestants milieu, een aristocraat met veel privileges”, vertelt hij. Omdat hij op twaalfjarige leeftijd de titel prins erft, eist de katholieke keizer Karel de Vijfde dat hij ook katholiek wordt en zijn opvoeding wordt voortgezet aan zijn hof in Brussel. “Hij is aanvankelijk dus een bondgenoot van, eerst van de keizer en later van diens zoon en opvolger, de katholieke Spaanse koning Filips II. Willem is het echter niet eens met zijn manier van heersen waarbij protestantse onderdanen onderdrukt en opgehangen worden. Na een hevig conflict tussen Willem en Filips gaat hij de strijd aan. Hij neemt de leiding van de opstand tegen de Spaanse overheerser. Een oorlog die uiteindelijk tachtig jaar zou duren. Het conflict dwingt Willem keuzes te maken en zijn opstand blijft niet zonder gevolgen. “Hij heeft een hoge prijs moeten betalen en het uiteindelijk moeten bekopen met de dood. Maar met zijn actie heeft hij het fundament gelegd voor het Nederland zoals we dat nu kennen, een land waar je mag geloven wat je wil en mag zijn wie je bent. Dat er op zich niet heel veel over zijn belang voor Nederland bekend is, heeft volgens Boermans nog steeds te maken met de onderliggende religieuze gevoeligheden. Voor het katholieke deel van de bevolking is de verdrijving van de katholieke Spaanse overheersing door Willem van Oranje en de Geuzen eigenlijk een nederlaag en het protestantse deel eigenlijk een bevrijding, dus laten we er maar niet te veel aandacht aan besteden. Maar Willem van Oranje was wat wij vandaag de dag ‘een verbinder’ zouden noemen.

Het was voor de regisseur erg interessant om zich in de persoon Willem van Oranje te verdiepen. “Hij was een bijzonder, maar ook uiterst complexe man die gedurende zijn leven en strijd een grote ontwikkeling doormaakt. Zeker geen eenduidige held. Eerder Een roekeloze levensgenieter, een drinkebroer, en soldaat, een weifelaar, een opportunist, maar ook een moedige, principiële politicus, vooruitstrevend denker en kunstliefhebber. Door hem mogen we geloven en denken wat we willen. Het zijn zaken die we nu heel gewoon vinden maar dat was het in die tijd echt niet het geval”, aldus Boermans. “Willem van Oranje is een man die veel risico nam maar vocht voor zijn ideaal van een onafhankelijk Nederland en vrijheid van godsdienst.”
In de musical wordt gebruik gemaakt van hetzelfde concept dat Theu Boermans en zijn vaste decorontwerper, de Oostenrijker Bernhard Hammer eerder ontwikkelden voor de musical Soldaat van Oranje. “Ik had deze vorm, het publiek op een draaiende tribune, ooit, dertig jaar geleden, bij het Zuidelijk Toneel Globe, al eens uitgeprobeerd voor een voorstelling die ook in een hal speelde. Toen ik voor Soldaat van Oranje werd gevraagd heb ik die vorm meteen voorgesteld en verder ontwikkeld. Een verbinding tussen toneel en film. Ik realiseerde me bij het werken aan Soldaat van Oranje al dat er met deze vorm nog veel spectaculairdere dingen mogelijk waren. Daar krijg ik nu bij Willem van Oranje de kans voor. “Het is in technisch opzicht een uiterst een complexe voorstelling. Maar het gaat natuurlijk niet alleen om een technisch hoogstandje, de inhoud blijft natuurlijk het belangrijkste. Alles staat in dienste van het verhaal.”

De musical Willem van Oranje is vanaf januari te zien in het speciale theater in Delft. Meer informatie op www.willemvanoranje.nl.