Column: Religie – Lekker belangrijk: Een hartverbonden samenleving

Liefdevol politiek leiderschap, bestaat dat? Ik ben Hervormd opgevoed, maar ik kon me niet verenigen met kerkelijke beperkingen. Nu vind ik bezieling in mensen en in de natuur. Bijvoorbeeld als ik schrijf over empathisch leiderschap. Het belang van liefdevol politiek leiderschap is groot, gelet op de leugenachtige autocraten die in verschillende landen de dienst uitmaken. Of liefdevol leiderschap bestaat? Ja, zeg ik.
Een voorbeeld daarvan is de daad van bondskanselier Willy Brandt op 7 december 1970 in Warschau. Hij is daar om het vredesakkoord tussen de Bondsrepubliek Duitsland en Polen te tekenen. Brandt legt een krans bij het monument voor de slachtoffers van de opstand in het getto van Warschau. Hij blijft staan en … knielt, enige tijd lang. Deze knieval maakt op miljoenen een ontroerende, onuitwisbare indruk. Men voelt en ziet dat de leider van de Duitsers met dit gebaar schuld belijdt voor de moord op de Joden tijdens de oorlog. En dat door een man die part noch deel had aan de Jodenvervolging. Integendeel, hij had zich juist voortdurend verzet tegen de nazi’s. Écht leiderschap is dienend leiderschap. Figuurlijk of letterlijk knielend leiderschap.
Het is slechts voor enkelen weggelegd om zó gezichtsbepalend te zijn. Echter, iedereen kan op haar of zijn manier bijdragen aan een hartverbonden samenleving. Ik noem bijvoorbeeld Tijn van Kolsteren. Deze ongeneeslijk zieke jongen startte in 2016 een actie om geld op te halen voor kinderen in oorlogsgebieden. Hij lakte bij Serious Request voor € 1 nagels en vroeg € 10 als je dat niet wilde. Dat leverde in totaal ruim € 2,5 miljoen op. Ik denk aan de mensen die de graven verzorgen van omgekomen bevrijders. Of die, bijvoorbeeld via Amnesty International, brieven sturen aan machthebbers om onschuldigen vrij te laten. Die berichten sturen aan die onschuldigen, zodat zij weten dat ze niet vergeten zijn. Dichtbij huis ben ik de vrijwilligers dankbaar die, gewapend met een knijpstok, rommel op straat opruimen. En laten we de vele mantelzorgers en vrijwilligers niet vergeten die mede het sociale gezicht van onze samenleving bepalen. www.iloz.org

Koert Vrijhof, Ongebonden spiritueel en bestuurslid van FNV-Zoetermeer