Koffiepot brengt inwoners Palenstein samen

Zoetermeer - Palenstein krijgt binnenkort een nieuw kunstwerk. Langs de Singel, in de buurt van de brug aan het Ambachtsherenpad komt het ontwerp ‘De Zuil van Palenstein: One More Cup Coffee for the Road’. Een markante rode koffiepot op een sokkel met bankjes eromheen zal de wijk gaan opvrolijken. In het najaar wordt het kunstwerk gerealiseerd.

Door Marit Nikerk

Sinds de jaren ‘60 investeert de gemeente Zoetermeer, toen als groeikern, in beeldende kunst in de openbare ruimte. Kunst geeft de stad karakter - vanuit dat oogpunt wilde de gemeente een nieuw kunstwerk voor het vernieuwde Palenstein. Vanaf het begin denken inwoners mee in dit project. De gemeente maakte samen met een groep betrokken bewoners de kunstopdracht waaraan het kunstwerk moest voldoen. Zo’n 70 kunstenaars reageerden op de oproep met hun portfolio. Uit deze inzendingen selecteerde de bewonersgroep vier kunstenaars die een schetsontwerp mochten maken. Het voorstel van kunstenaar Q.S. Serafijn en architect Jan Willem Terlouw sprak het meeste aan en wordt in het najaar van 2025 postuum opgeleverd. Q.S. is inmiddels overleden. “Hij heeft het ontwerp nog kunnen afmaken vlak voor zijn overlijden,” vertelt Anneloes van der Leun, partner van Q.S. en betrokken bij de uitvoering van De Zuil van Palenstein. “Je kunt je het haast niet voorstellen, maar hij liet zich niet dwarsbomen door zijn ziekteproces en werkte door vanuit het ziekenhuis en het hospice. Jan Willem Terlouw heeft daarna zijn ideeën kunnen vertalen naar een constructieve uitwerking.”

Koffiedrinken
Voor het kunstwerk liet Q.S. zich inspireren door het dagelijkse koffiedrinken. “De kunstopdracht was om een kunstwerk te maken voor de wijk. Toen kwam hij snel op het idee voor een landmark,” legt Anneloes uit. “Zijn eerste schets was een koker met een lachende koffieboon erop. Iets alledaags als koffie, daarin komen alle culturen samen.” Q.S. speelde met het idee om mensen te verbinden, koos voor een koffiepot en voegde banken toe rondom de sokkel. Het ontwerp is afgelopen februari op de locatie in Palenstein gepresenteerd aan omwonenden. Bewoners reageerden enthousiast volgens Anneloes: “Het is geen ingewikkeld ontwerp, maar juist iets wat meteen aanspreekt. Het is lichtvoetig, maar je kunt er langer over nadenken.”

Gedachteproces
Wie meer wilt weten over het kunstwerk en de kunstenaar kan tot en met 13 augustus in kunstgarage Franx een kleine expositie bewonderen. Het toeval wilde namelijk dat kunstenaar Jolanda Schouten het atelier van Q.S. bezocht en ontdekte dat De Zuil van Palenstein in Zoetermeer zou komen. “Zij had net gesprekken gevoerd om samen met Melanie Bosboom te gaan exposeren in Zoetermeer,” zegt Anneloes. “Jolanda bedacht dat het leuk zou zijn om dan wat ruimte ter beschikking te stellen aan Q.S. en zijn ontwerp.” Inmiddels is dat idee werkelijkheid geworden. In de expositie is een maquette van het kunstwerk te zien, maar ook een aantal schetsen van het ontwerp. “Ik vind het goed om te laten zien hoe een kunstenaar denkt,” zegt Anneloes. “Zijn schetsboek heb ik opgehangen, zodat je kunt meegaan in zijn gedachteproces.” Daarnaast toont ze ook andere gemaakte kunstwerken van de kunstenaar. “Sculpturen, video’s, installaties, publicaties en aquarellen - hij was veelzijdig. Hij had een scherpe blik op zaken, maar het was altijd doorspekt met humor.” Anneloes lacht: “Dat zie je ook terug in zijn ontwerp voor Palenstein: wie zet er nou een koffiepot boven op een toren? Het is ontzettend mooi dat dit werk er nog postuum komt. Dat zou hij zelf ook fantastisch hebben gevonden.”

Tot en met 13 augustus kun je bij kunstgarage Franx (Vlamingstraat 1) het ontwerp van Q.S. Serafijn bekijken, als onderdeel van de expositie ‘Let’s Grow’ van Jolanda Schouten en Melanie Bosboom. Naar verwachting wordt in het najaar ‘De Zuil van Palenstein: One More Cup Coffee for the Road’ gerealiseerd en opgeleverd. Voor meer informatie, kijk www.zoetermeer.nl/nieuw-kunstwerk-voor-palenstein