Zorgen voor New Towns

Zoetermeer, zestig jaar geleden: een boterdorpje met slechts 10.000 inwoners. Kunt u het zich nog voorstellen? In 1962 veranderde dit beeld radicaal toen Zoetermeer werd aangewezen als groeikern voor het overvolle Den Haag. Wat volgde was een explosieve groei: van een dorp naar een stad - een zogeheten “New Town”. Nog dit jaar verwachten we onze 130.000e inwoner. In totaal zijn er zestien Nederlandse steden die een dergelijke groei doormaakten. Inmiddels wonen 1,3 miljoen mensen in deze New Towns, en velen wonen hier met plezier. Maar inmiddels beginnen de wijken die toen zo snel uit de grond zijn gestampt steeds meer problemen te vertonen. De tijd heeft niet stilgestaan, en dat geldt helaas ook voor de ouderdom van de gebouwen. De leefbaarheid en het veiligheidsgevoel nemen af, en in sommige wijken is meer armoede. Bewoners die wat meer verdienen vertrekken vaak en dat raakt de sociale samenhang. De gemeente werkt er - met bewoners en lokale organisaties - hard aan om deze problemen aan te pakken, maar er is een grens aan wat we als stad alleen kunnen oplossen. Neem het onderhoud: omdat veel woningen tegelijk zijn gebouwd, komt ook het onderhoud in één keer. Mét de daarbij behorende kosten. Afgelopen jaar onderzochten we de situatie van deze groeikernen. Het onderzoeksrapport is helder: zonder actie gaan deze wijken snel achteruit. Er moet nú iets gebeuren. Daarom hebben we vorige week, samen met zes andere snel gegroeide gemeenten, om hulp gevraagd van het Rijk. Als burgemeester van Zoetermeer en voorzitter van de New Town-alliantie overhandigde ik het onderzoeksrapport ‘Zorgen voor New Towns’ aan minister Mona Keijzer van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. Ons verzoek? Niet alleen financiële steun, maar ook structurele aandacht voor deze wijken in landelijke programma’s. Het doel is duidelijk: we willen zorgen voor betere woningen, voorzieningen en werkgelegenheid zodat bewoners ook in de toekomst veilig en prettig kunnen wonen in onze steden. Het is tijd dat de New Towns van Nederland opnieuw de aandacht krijgen die ze verdienen!