Natuur onder de loep

Zoetermeer- In deze rubriek laten experts uit de natuurwereld hun licht schijnen op natuurweetjes. Deze week vertelt bioloog Winfried van Meerendonk over een heel bijzondere wespensoort: de bijenwolf.

“Wolven in Zoetermeer”

Het gaat hier echter niet om het zoogdier maar om een insect, om precies te zijn de bijenwolf. Er bestaat ook nog een keversoort met dezelfde Nederlandse naam om de verwarring compleet te maken.
De bijenwolf is een wespensoort die vooral honingbijen vangt voor haar larven. Dat doen alleen de vrouwtjes, die groter zijn dan de mannetjes. Daarvoor wordt eerst een tunnel gegraven van maximaal een meter diep met vijf tot tien zijgangen en aan het eind daarvan een broedkamer. In iedere broedkamer legt de bijenwolf een ei op een bij en voegt daar meerdere bijen aan toe. Die bijen worden verlamd met een steek, leeggedrukt voor de nectar en door de larve die uit het ei komt levend geconsumeerd. Het aantal bijen per broedkamer bepaalt het geslacht van de toekomstige bijenwolf. Twee a drie voor een mannetje en ongeveer drie tot zes voor een vrouwtje. Imkers zullen er niet blij mee zijn, maar de levenswijze van bijenwolven is heel bijzonder.
Prof. Dr. Niko Tinbergen zocht in zijn studententijd, jaren dertig vorige eeuw, naar een onderwerp voor zijn proefschrift. Rond Hulshorst ontdekte hij een graafwesp die druk bezig was om een tunnel te graven. Niet de gewone wesp maar een bijenwolf had hij ontdekt en één van de latere grondleggers van de ethologie (studie van gedrag van dieren) had zijn promotie-onderwerp gevonden.
Ook in de stad komt de bijenwolf voor, maar algemeen is hij niet. Uit Zoetermeer zijn meerdere waarnemingen bekend en wie guldenroede in de tuin heeft staan krijgt misschien ook wel bezoek van de bloem bezoekende mannetjes die zich met stuifmeel voeden en zich niet als een wolf gedragen.