Natuur onder de loep

Zoetermeer - Kenners van de natuur schrijven in deze rubriek over de natuur in Zoetermeer. Deze week schrijft bioloog Winfried van Meerendonk over de Zoetermeerse slechtvalken.

10 jaar slechtvalken broedend in Zoetermeer
Sinds twaalf jaar verblijft er een paartje slechtvalken als broedvogel in Zoetermeer. De eerste twee jaar was een gewenningsperiode, maar sinds 2016 is er daadwerkelijk gebroed. Dat had heel wat voeten in de aarde, want op de toenmalige stadhuistoren wilden we het koppel van een gedegen broedlocatie voorzien. Dit mede met het oog op wetenschappelijk onderzoek aan slechtvalken in ons land.

De aanpassing aan het stadse milieu heeft de slechtvalkenstand in ons land geen windeieren gelegd. Met behulp van nestkasten kon deze grote valkensoort aan een locatie worden gebonden voor ringonderzoek. Dat heeft al bijzonderheden opgeleverd zoals een broedende valk in Tiel die in “onze” Zoetermeerse nestkast ter wereld kwam. Zo levert ook Zoetermeer een bijdrage aan de instandhouding van de Nederlandse populatie. In 2021 telde ons land ongeveer 230 broedgevallen en dat zakte terug naar zo’n 170 in 2024. Vogelgriep speelde een rol bij slechtvalken die besmette watervogels vingen en zo besmet raakten.

Opmerkelijk is dat de gemiddelde legselgrootte (meer vier legsels en zelfs vijf legsels) landelijk toenam door minder onderlinge concurrentie van broedparen. Concurrentie bij predatoren gaat ten koste van het broedsucces en daar leren wij weer van. Slechtvalken houden daarmee de populatiegrootte in stand en reageren op toe- of afname van aantallen, zoals het hoort bij een toppredator.

Het Zoetermeerse koppel heeft veel variatie in prooisoorten en weinig watervogels op het menu staan. De twee jongen, een broer en zus, zijn goed uitgevlogen en leren nu zelfstandig te jagen. Wie weet krijgen we weer eens een terugmelding.